EŞEK

Eşeğin Zekâsı ve Sezgileri: Sandığımızdan Çok Daha Fazlası.

Eşekler genellikle inatçı ve sıradan hayvanlar olarak görülse de, aslında oldukça zeki, dikkatli ve öğrenmeye meraklıdırlar. İçgüdüleri o kadar kuvvetlidir ki, doğa olaylarını önceden hissedebilir, tehlikeleri fark edip ona göre hareket edebilirler. Halk arasında "Eşek bir kere düştüğü çukura bir daha düşmez" sözü boşuna söylenmemiştir. Gerçekten de bir eşek, daha önce başına gelen bir olaydan ders çıkarır ve aynı hataya ikinci kez düşmez.

Özellikle dağlık arazilerde yön bulma yetenekleri muazzamdır. Bir eşek, bir defa geçtiği yolu yıllar sonra bile unutmaz. Hatta tehlikeli bir bölgeden geçerken en güvenli rotayı sezgileriyle belirler ve ona göre hareket eder. Mayınlı arazilerde bile, toprağın altındaki patlayıcıları hissedip basmadan geçebildiklerine dair gözlemler vardır. Ayrıca, dik merdivenleri veya sarp kayalıkları yan yan çıkmaları da onların doğayla uyumlu hareket etme yeteneklerini gösterir.

Eşeklerin belki de en az bilinen özelliklerinden biri de duygusal zekâlarıdır. Kendilerine yapılan iyiliği de kötülüğü de unutmazlar. Eğer bir insan onlara kötü davranmışsa, o kişiyi bir daha gördüklerinde aynı uzak tavrı sergileyebilirler. Ama iyi muamele gördükleri birini asla unutmaz, onunla bağ kurarlar.

Türk halk efsanelerinde de eşekler bilge varlıklar olarak anlatılır. Bir anlatıya göre, Hz. İbrahim’in yakılacağı ateş için odun taşımayı reddeden bir eşek vardır. Bu, halk arasında eşeklerin vicdanlı ve akıllı hayvanlar olarak görülmesinin en eski örneklerinden biridir.

Sonuç olarak, eşekler sadece yük taşıyan hayvanlar değil, aynı zamanda güçlü hafızaları, içgüdüleri ve duygusal farkındalıklarıyla doğanın en özel canlılarından biridir. Onlara sadece "inatçı" demek, bu muazzam zekâyı görmezden gelmek olur.

Alıntı (Dünya Gözüme Kaçtı) 

***

Eşek (Equus asinus), atgiller (Equidae) familyasının evcilleştirilmiş türlerinden biridir. Eşekler, ilk kez MÖ 3000 civarında Mezopotamya veya Mısır'da evcilleştirilmiş ve dünyaya yayılmıştır.

Genel özellikleri
Eşeklerin inatçı olduklarına dair oluşan fikir, kimi zaman sahiplerinin bu hayvanların oldukça gelişmiş "kendini koruma dürtülerini" yanlış algılamalarından kaynaklanmaktadır. Bir eşeğe, onu zorlayarak ya da korkutarak, kendi yararına olmadığına güdülendiği bir işi yaptırmaya çalışmak oldukça zordur.

Eşeklerin davranış ve bilişleri üzerine yapılan ciddi çalışmalar sonucunda, bu hayvanların oldukça zeki, dikkatli, arkadaş canlısı, oyuncu ve öğrenmeye meraklı gibi görülmektedir.

2006 yılında Fransa'da yapılan araştırmalara göre eşek sütünün protein bakımından en zengin süt olduğu kanıtlanmıştır. Eşekler, atların aksine daha küçük boyutlarda ve daha kalın kemikli yapıya sahiptirler. Yine de, eşekler oldukça güçlü ve dayanıklı hayvanlardır. Doğal olarak, yavaş ve dikkatli bir şekilde hareket ederler, ancak uzun süre yük taşıma ve çalışma konusunda çok dayanıklıdırlar. Eşeklerin kılları genellikle sert ve kalındır, bu da onları sıcak ve soğuktan korur.

Eşeklerin beslenmesi, ot ve yapraklarla beslenmekten oluşur. Genellikle çöl ve yarı kurak bölgelerde bulunurlar, bu nedenle suya ihtiyaçları azdır. Eşekler, sıcak ve kurak ortamlarda yaşayabilme yetenekleri nedeniyle insanlar tarafından yüzyıllardır kullanılmışlardır.

Eşeklerin çiftlik hayvanı olarak kullanımı, genellikle yük taşıma, tarlada iş yapma ve yol inşaatında kullanılmaları nedeniyle yaygındır. Ayrıca, eşek sütü ve eti de bazı kültürlerde tüketilir.[

Son yıllarda, eşeklerin terapötik etkilerinden yararlanılmış ve terapi hayvanları olarak kullanılmıştır. Eşeklerin sessiz, sakin doğası ve sevecen kişilikleri, özellikle otizm, depresyon ve diğer zihinsel sağlık sorunları olan kişiler için faydalı olabilir.
Özellikleri: Kulakları uzun, yelesi dik ve kısa tüylü, kuyruğu kısa, ince püsküllüdür.
Ömrü: 25-35 yıldır.

Çeşitleri: Evcil eşek, Afrika yaban eşeği, Asya yaban eşeği, Somali yaban eşeği, çizgili yaban eşeği (zebra), Moğol yaban eşeği (kulan)

Kültürel etkileri
Tarım toplumlarında çalışkanlığı nedeniyle takdir edilen bir hayvandır. Türk toplumunda ise hakaret edilen ve hor görülen bir hayvandır.

ABD'de Demokrat Parti'nin sembolü eşektir.
Napoli takımın maskotu eşektir ve kulüp yayınlarında eşek figürü sıklıkla kullanılmaktadır. Başka bir İtalyan takımı olan Chievo Verona takımının lakabı uçan eşeklerdir.

Winnie-the-Pooh ve Shrek yapımları başta olmak üzere birçok animasyon filminde eşek karakteri kullanılmaktadır.

Katalonya bölgesine özgü Katalan Eşeği bölge halkı tarafından bölgenin sembollerinden biri olarak kabul edilmektedir.

Kolombiya'da Festival del Burro adı verilen geleneksel eşek festivali bulunmaktadır. Bu festival eşekleri onurlandırmak için yapılmaktadır.

Ayrıca eşek bir argo sözü olarak kullanılmaktadır.

Bir zamanlar bazı anneler oğullarına biraz sitem biraz sempati katarak 'eşek sıpası' derlerdi.

Merhum Barış Manço'nun 'Arkadaşım Eşek' şarkısı da en beğenilen çocuk şarkılarındandır.